Profesor Sylwia Bykowska (Instytut Historii Polskiej Akademii Nauk) – autorka książki pt. „Między migracją a integracją. Społeczeństwo Gdańska w latach 1945-1960″ (Warszawa, 2024) pokazała – m.in. pieczołowicie badając księgi meldunkowe, dokumenty archiwalne i autobiograficzne – skąd pochodzili powojenni gdańszczanie. Ustaliła, że ponad 40% populacji to była ludność rodzima: ok. 30% przed wojną mieszkała w Wolnym Mieście Gdańsku, a ok. 12% pochodziła z najbliższych okolic, w tym głównie z Kaszub. Pokazała, jak przebiegał proces powstawania społeczeństwa Gdańska składającego się z miejscowych gdańszczan oraz ludności napływowej.
Wykład wpisuje się w cykl wykładów kaszubologicznych na Wydziale Filologicznym UG w 2025 pn. „Gedania Cassubia. Kaszubi i kaszubszczyzna w krajobrazie kulturowym Gdańska”; czym wracamy do problematyki z 2018 roku i konferencji, z której wydano monografię „Gedania Cassubia – kaszubskość Gdańska” (Instytut Kaszubski w Gdańsku, 2018). Przestrzeń dociekań naukowych związanych z Kaszubami i kaszubszczyzną w różnych obszarach życia społecznego, naukowego i kulturalnego Gdańska i Pomorza – zarówno w przeszłości jak i dziś – stanowi niezmiennie inspirujący materiał do badań i dyskusji akademickiej.