organizacji nauczania języka kaszubskiego
Organizacja nauczania języka kaszubskiego w szkole oparta jest na rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 sierpnia 2017 r. w sprawie warunków i sposobu wykonywania przez przedszkola, szkoły i placówki publiczne zadań umożliwiających podtrzymywanie poczucia tożsamości narodowej, etnicznej i językowej uczniów należących do mniejszości narodowych i etnicznych oraz społeczności posługującej się językiem regionalnym. (Dz.U. 2017 poz. 1627 z późn. zm.) oraz na rozporządzeniach dotyczących podstaw programowych:
- Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 lutego 2017 r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej, w tym dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym, kształcenia ogólnego dla branżowej szkoły I stopnia, kształcenia ogólnego dla szkoły specjalnej przysposabiającej do pracy oraz kształcenia ogólnego dla szkoły policealnej (Dz.U. z 2017 r. z późn. zm.)
- Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 stycznia 2018 r. w sprawie podstawy programowej kształcenia ogólnego dla liceum ogólnokształcącego, technikum oraz branżowej szkoły II stopnia (Dz. U. z 2018 r. poz. 467 z późn. zm.)
Kwota potrzeb oświatowych, przydzielona corocznie rozporządzeniem Ministra Edukacji
w sprawie sposobu podziału łącznej kwoty potrzeb oświatowych między jednostki samorządu terytorialnego, przypadająca na naukę języka kaszubskiego przeznaczana jest na potrzeby społeczności szkolnej tego przedmiotu w zakresie jego nauczania.
W ramach Modelu dobrych praktyk rekomenduje się:
1. Lekcje języka kaszubskiego realizowane są w czasie zajęć w sali lekcyjnej oraz podczas wycieczek, wyjść, warsztatów, spotkań, etc.
- Każda grupa uczniów powinna w roku szkolnym zrealizować 1/3 godzin przeznaczonych na przedmiot w formie zajęć realizowanych poza szkołą, związanych z językiem kaszubskim. Uczniowie uczący się języka kaszubskiego mają prawo:
– wycieczek edukacyjnych,
– warsztatów edukacyjnych,
– wyjazdów na wydarzenia tematycznie związane z językiem kaszubskim,
– spotkań z ludźmi kultury oraz użytkownikami języka rodzimego – kaszubskiego.
2. Finansowanie przedsięwzięć edukacyjnych związanych z podtrzymywaniem
i rozwojem tożsamości, kultury i języka społeczności kaszubskiej
- Organ prowadzący przekazuje minimum 5 % kwoty potrzeb oświatowych przypadającej na każdego ucznia z tytułu nauczania języka kaszubskiego na realizację zajęć w formie wycieczek, wyjść, wyjazdów, spotkań, warsztatów, zielonych szkół, itp.
3. Podręczniki i pomoce naukowe
- Uczący się języka kaszubskiego mają prawo do darmowych podręczników, ćwiczeń, materiałów pomocniczych dla każdego rocznika uczniów.
- Organ prowadzący zapewnia wyposażenie sali lekcyjnej i biblioteki szkolnej
w potrzebne publikacje, pomoce dydaktyczne, materiały i sprzęty. - Szkoły lub organy prowadzące corocznie składają zapotrzebowanie na podręczniki, lektury, wyposażenie biblioteki, pomoce do nauki języka kaszubskiego, wyposażenie sali lekcyjnej w potrzebne materiały i sprzęty w kwocie nie niższej niż 2 % kwoty potrzeb oświatowych przypadającej na każdego ucznia z tytułu nauczania języka kaszubskiego.
4. Kaszubska klasa
- Uczniowie rozpoczynający edukację szkolną, którzy jednocześnie zadeklarowali naukę języka kaszubskiego, powinni być przydzieleni do klasy o profilu kaszubskim.
5. Biblioteka
- Biblioteki szkolne oraz gminne są wyposażane w niezbędne książki, słowniki, mapy, gry edukacyjne (planszowe) lektury i inne pomoce do nauki języka kaszubskiego.
6. Podwyższanie kwalifikacji
- Nauczyciele kaszubiści mają prawo do udziału w konferencjach, warsztatach, studiach podyplomowych, egzaminach orzekających i innych formach doskonalenia zawodowego. Koszty związane z udziałem w ww. formach doskonalenia zawodowego pokrywa organ prowadzący, zgodnie z ogólnymi zasadami obowiązującymi w tej sprawie.
- Nauczyciel języka kaszubskiego, który uzyskał kwalifikacje do nauczania języka kaszubskiego na podstawie egzaminu przed Zespołem Orzekającym, powinien zostać skierowany przez dyrektora na studia podyplomowe z języka kaszubskiego.
7. Dzień Edukacji Kaszubskiej – 7 września
- Organ prowadzący szkołę co roku ma prawo do zgłaszania kandydatur nauczycieli do nagrody „Bëlnégò Szkólnégò” (nagroda dla wyróżniających się nauczycieli kaszubistów).
- Organ prowadzący zapewnia środki finansowe na udział przedstawicieli środowiska nauczycielskiego prowadzonych przez siebie szkół w gali z okazji Dnia Edukacji Kaszubskiej oraz wręczania nagrody „Bëlny Szkólny”.
- Przedstawiciele organu prowadzącego wraz z dyrekcją szkoły promują w społeczności szkolnej i lokalnej Dzień Edukacji Kaszubskiej (np. składają życzenia nauczycielom języka kaszubskiego).
8. Wydarzenia pozalekcyjne, konkursy, zajęcia dodatkowe etc.
- Organ prowadzący zapewnia finansowanie organizacji wydarzeń pozalekcyjnych dedykowanych społeczności szkolnej zainteresowanej językiem kaszubskim w kwocie nie niższej niż 2 % kwoty potrzeb oświatowych naliczonych z tytułu nauczania języka kaszubskiego w danym samorządzie.
- Uczniowie uczęszczający na język kaszubski mają prawo brać udział w regionalnych i wojewódzkich konkursach, przeglądach, festiwalach związanych z językiem kaszubskim.
- Organ prowadzący wspiera przygotowanie i udział uczniów
reprezentujących szkołę w konkursach, przeglądach, festiwalach.
9. Motywacja kadry pedagogicznej
- W miarę możliwości dyrektor szkoły oraz nauczyciel języka kaszubskiego otrzymują miesięczny dodatek motywacyjny w wysokości adekwatnej do dodatkowej pracy (np. zróżnicowany w zależności od liczby uczniów pobierających naukę języka kaszubskiego, dodatkowych obowiązków organizacyjnych, sprawozdawczych itp.).
10. Motywacja uczniów
- Wskazane jest dodatkowe nagradzanie uczniów za szczególne osiągnięcia i wytrwałość w nauce języka kaszubskiego w postaci nagród lub stypendiów.
11. Wsparcie merytoryczne
- Nauczyciele kaszubiści powinni uczestniczyć w szkoleniach, warsztatach, spotkaniach z:
– metodykami,
– konsultantami,
– w ramach sieci współpracy.
12. Sprawozdawczość finansowa
- Organy prowadzące powinny corocznie informować społeczność lokalną o otrzymanej kwocie potrzeb oświatowych i wydatkach związanych z nauczaniem języka kaszubskiego.
13. Nagroda dla samorządowców, organów prowadzących
- Wójt, Burmistrz, Prezydent, Starosta wspierający rozwój kultury kaszubskiej może zostać zgłoszony do nagrody Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego „Bursztynowa Klëka”.
- Za wdrożenie i realizację Modelu dobrych praktyk organizacji nauczania języka kaszubskiego Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie przyznaje tytuł „Przyjazny nauce języka kaszubskiego”. Może go otrzymać organ prowadzący, dyrektor, nauczyciel, sponsor, społecznik.